“Tethered Cap” ฝาขวดแบบใหม่ ใส่ใจช่วยลดปัญหาขยะพลาสติก
เมื่อเร็วๆ นี้เพื่อนๆ หลายคนน่าจะสังเกตเห็นได้ว่าขวดน้ำบางยี่ห้อเริ่มมีการใช้ขวดน้ำที่มี Tethered Cap ซึ่งเป็นฝาขวดที่ออกแบบให้ติดอยู่กับขวด โดยหลังจากเปิดใช้งานแล้วฝาจะยังคงเชื่อมต่อกับคอขวดด้วยแถบพลาสติกเล็กๆ ไม่สามารถหลุดออกไปจากตัวขวดได้ค่ะ คราวนี้เพื่อนๆ บางคนก็อาจจะสงสัยว่า ทำไมถึงต้องใช้ฝาแบบนี้ด้วย มีข้อดีอะไรบ้าง ดังนั้นวันนี้ก็เลยจะมาแชร์ข้อมูลที่เป็นประโยชน์ เพื่อที่ว่าทุกๆ คนจะได้มีส่วนช่วยโลกของเรากันค่ะ
แนวคิดเรื่องการใช้ฝาแบบนี้เกิดขึ้นเพื่อช่วยลดปัญหาขยะพลาสติกจากฝาขวดที่พอมีการเปิดใช้งานแล้วก็จะแยกออกจากตัวขวด เนื่องจากฝาขวดเป็นพลาสติกชิ้นเล็กที่มักถูกทิ้งผิดที่หรือหล่นหาย และบางครั้งก็หลุดกระเด็นไปเป็นขยะเรี่ยราดตามที่ต่างๆ ซึ่งก่อให้เกิดมลภาวะต่อสิ่งแวดล้อม ซึ่งรวมถึงในทะเลและแหล่งน้ำต่างๆ คราวนี้เมื่อเราหันมาใช้ฝาแบบติดกับขวด ทั้งฝาและขวดก็จะสามารถนำไปรีไซเคิลได้พร้อมกัน ทำให้มีส่วนช่วยในลดจำนวนขยะพลาสติกที่ถูกทิ้งเรี่ยราดได้ค่ะ
ดังนั้นสหภาพยุโรปจึงได้ออกกฎระเบียบโดยกำหนดให้ตั้งแต่ปี 2024 เป็นต้นไป ฝาขวดพลาสติกต้องติดกับขวดและหลายประเทศทั่วโลกก็กำลังนำแนวทางนี้มาใช้ค่ะ นอกจากประเทศในกลุ่ม EU แล้ว หลายประเทศก็เริ่มปรับใช้ตาม เช่น รัฐแคลิฟอร์เนีย ในสหรัฐอเมริกา ที่มีร่างกฎหมายกำหนดใช้ฝาติดกับขวดภายในปี 2027
สำหรับในประเทศไทย ปัจจุบันกฎหมาย “ฝาติดกับขวด” แบบบังคับทั่วประเทศยังไม่ได้มีผลบังคับใช้ตามกฎหมายไทยโดยตรง แต่ผู้ผลิตสินค้าและแบรนด์ในไทยที่ต้องส่งออกไปขายในตลาดยุโรป หรือแบรนด์สินค้านำเข้าก็ได้เริ่มปรับใช้ดีไซน์ฝาแบบ Tethered Caps นี้กับสินค้าที่วางขายในไทยด้วยเช่นกันค่ะ
สำหรับในประเทศญี่ปุ่น แม้จะยังไม่มีกฎหมายบังคับให้ใช้ แต่ก็มีผู้ผลิตเครื่องดื่มบางรายที่นำฝาแบบนี้มาใช้ด้วยความสมัครใจ เพราะผู้ผลิตบางรายมองว่า ฝาแบบนี้มีประโยชน์ ตัวอย่างเช่น ทำให้ผู้โดยสารรถไฟสามารถเปิดขวดน้ำดื่มได้ด้วยมือข้างเดียวโดยที่ไม่ต้องกังวลเรื่องฝาจะหล่นกระเด็นลงพื้นไปรบกวนผู้โดยสารท่านอื่น เป็นต้น
คราวนี้เพื่อให้เพื่อนๆ หลายคนเห็นภาพชัดเจนมากยิ่งขึ้นว่า ฝาพลาสติกที่ตกลงไปในสถานที่ทางธรรมชาติ จะส่งผลอย่างไรต่อสิ่งแวดล้อม เรามีเคสที่น่าสนใจที่เคยเกิดขึ้นในประเทศญี่ปุ่นมาเล่าสู่กันฟังค่ะ
ในเดือนมกราคม ปี 2023 มีการเก็บฝาขวดที่พบลอยอยู่บริเวณนอกชายฝั่งตะวันตกของญี่ปุ่นขึ้นมาเพื่อตรวจสอบโดยนักวิจัยชาวญี่ปุ่น โดยทีมนักวิจัยของมหาวิทยาลัยเกียวโตและสถาบันต่างๆ เช่น องค์การวิจัยและพัฒนาเทคโนโลยีทางทะเลและธรณีศาสตร์แห่งประเทศญี่ปุ่น (JAMSTEC) ได้เข้ามาร่วมวิจัยเกี่ยวกับเรื่องนี้ด้วย
ผลการตรวจสอบพบว่าในฝาขวดมีสิ่งมีชีวิตขนาดเล็กจำนวน 307 ตัวอาศัยอยู่รวมกันเป็นระบบนิเวศขนาดจิ๋ว ซึ่งเดินทางมาจากน่านน้ำใกล้ประเทศฟิลิปปินส์ค่ะ

ฝาขวดดังกล่าวถูกเก็บขึ้นมาจากน่านน้ำบริเวณจังหวัดโคจิ โดยคาดว่ามันเดินทางมากับกระแสน้ำคุโรชิโอะ (Kuroshio Current) ซึ่งเป็นกระแสน้ำอุ่นในมหาสมุทรแปซิฟิกเหนือฝั่งตะวันตกที่ไหลไปทางเหนือค่ะ
นอกจากนี้ สิ่งมีชีวิตบางชนิดที่พบภายในฝาขวดนี้ไม่เคยมีรายงานว่าพบในญี่ปุ่นมาก่อน เรื่องนี้จึงแสดงให้เห็นว่า แม้แต่ขยะทะเลชิ้นเล็กๆ ก็สามารถพาสิ่งมีชีวิตต่างถิ่นที่อาจรุกรานระบบนิเวศไปยังพื้นที่ห่างไกลได้
ฉลากของบริษัทเครื่องดื่มจากฟิลิปปินส์ที่ติดอยู่บนฝาขวด บ่งชี้ว่าฝาขวดนี้น่าจะถูกทิ้งในประเทศฟิลิปปินส์หรือบริเวณใกล้เคียง
ภายในฝาขวดที่มีเส้นผ่านศูนย์กลาง 3.5 เซนติเมตร มีหนอนทะเลชนิดหนึ่งในกลุ่มหนอนปล้องความยาว 9 เซนติเมตร สร้างรังที่ซับซ้อนจากเมือกและก้อนกรวด โดยภายในรังยังเป็นที่อยู่อาศัยของสิ่งมีชีวิตอื่นๆ อีก 306 ตัว ซึ่งรวมถึงฟอรามินิเฟอรา เพรียงทะเล ไบรโอซัว และหนอนตัวแบน
การค้นพบสิ่งมีชีวิตทั้งชนิดที่อาศัยอยู่ตามชายฝั่งและชนิดที่อาศัยอยู่ในทะเลเปิด บ่งชี้ว่าฝาขวดดังกล่าวลอยผ่านทั้งบริเวณใกล้ชายฝั่งและพื้นที่ทะเลเปิดค่ะ
นักวิจัยวิเคราะห์อัตราส่วนไอโซโทปออกซิเจนในเปลือกของฟอรามินิเฟอรา ซึ่งเป็นเทคนิคที่ใช้คาดคะเนอุณหภูมิของน้ำในอดีตจากองค์ประกอบทางเคมีของเปลือก ร่วมกับการจำลองการไหลของกระแสน้ำในมหาสมุทร ผลการวิเคราะห์บ่งชี้ว่าฝาขวดนี้เคยลอยผ่านน่านน้ำที่อุ่นกว่าในบริเวณหมู่เกาะฟิลิปปินส์
นักวิจัยระบุว่า การติดตามเส้นทางการเดินทางของขยะทะเลในลักษณะนี้อาจช่วยให้สามารถระบุได้ว่าสิ่งมีชีวิตต่างถิ่นที่รุกรานระบบนิเวศเข้ามาสู่สภาพแวดล้อมใหม่ได้อย่างไร และจะป้องกันไม่ให้สิ่งมีชีวิตเหล่านี้แพร่กระจายเข้าไปได้อย่างไร และยังมีนักวิจัยบางท่านให้ความคิดเห็นว่า แม้แต่ขยะชิ้นเล็กๆ อย่างฝาขวดก็ไม่ควรถูกมองข้าม การทิ้งขยะเหล่านี้ลงในถังขยะอย่างถูกวิธีจะช่วยปกป้องระบบนิเวศได้ค่ะ
เคสที่เล่ามาน่าจะช่วยให้เพื่อนๆ มองเห็นประโยชน์ของการใช้ฝาแบบติดกับขวดได้มากขึ้น แต่อย่างไรก็ตามจากที่เคยได้สอบถามคนรอบข้างและอ่านบทความที่เกี่ยวกับฝาขวดน้ำแบบติดกับตัวขวด ได้ยินมาว่ามีการพบข้อเสียเช่น การพับฝากลับไปปิดให้สนิททำได้ยากขึ้นเพราะต้องใช้แรงมากกว่าเดิมเนื่องจากมีสายพลาสติกที่ยึดไว้ดึงรั้งไว้ จนบางครั้งทำให้เผลอทำน้ำหกเลอะเทอะไปหมดเพราะเข้าใจผิดว่าปิดฝาสนิทดีแล้ว ในส่วนของปัญหาตรงนี้ก็คงต้องหาทางป้องกันแก้ไขกันต่อไปค่ะ

แล้วเพื่อนๆ ละคะ เห็นด้วยหรือเปล่ากับการใช้ขวดน้ำแบบฝาติดกับตัวขวด และเชื่อหรือเปล่าว่าการใช้ขวดน้ำแบบนี้จะมีส่วนช่วยในการอนุรักษ์ธรรมชาติได้จริง และนอกจากไอเดียการใช้ขวดน้ำแบบนี้แล้ว เพื่อนๆ มีไอเดียอะไรใหม่ๆ ในการช่วยอนุรักษ์ธรรมชาติไหมคะ แชร์ให้ฟังกันบ้างนะคะ ^^
ทักทายพูดคุยกับ คอลัมน์นิจ ได้ที่ >>> Facebook คอลัมน์นิจคิดandไรท์
เรื่องแนะนำ :
– ญี่ปุ่นเล็งใช้การสอบวัดระดับภาษาญี่ปุ่นรูปแบบอื่นๆ นอกเหนือจาก JLPT
– เมื่อจำนวนชาวต่างชาติเพิ่มขึ้น ญี่ปุ่นจะรับมืออย่างไร
– กิจกรรมแนวใหม่สุดน่ารักในประเทศญี่ปุ่น “ส่งน้องตุ๊กตามาค้างคืนที่พิพิธภัณฑ์”
– งานศิลปะชอล์กบนกระดานดำ อาจลบออกได้ง่ายในพริบตา แต่ไม่เคยลบเลือนไปจากใจ
– แนะนำซีรีส์น่าดูสำหรับคนทำงาน เรื่อง “Haken no Hinkaku” กับ “Talentless Takano”
ที่มา:
https://english.kyodonews.net/articles/-/89364
https://phys.org/news/2026-07-voyage-plastic-bottle-cap-hitchhiking.html
#“Tethered Cap” ฝาขวดแบบใหม่ ใส่ใจช่วยลดปัญหาขยะพลาสติก


