สยองผีญี่ปุ่น : ปีศาจผู้โปรดปรานโมจิ (Appossha Yokai)
ในภูมิภาคชายฝั่งทะเลญี่ปุ่น ทางฝั่งจังหวัดฟุกุอิมีเรื่องเล่าถึงปีศาจหรือตัวประหลาดที่เรียกว่า อัปโปชชะ (Appossha／あっぽっしゃ) โดยคำว่า “อัปโปชชะ” มาจากภาษาท้องถิ่นที่แปลว่า “ขอขนมโมจิหน่อยสิ” ซึ่งสะท้อนถึงบทบาทของตนในประเพณีท้องถิ่นอย่างชัดเจน รูปลักษณ์ของอัปโปชชะแสดงออกเป็นภูติคล้าย ปีศาจ (oni) ตนหนึ่ง มีหัวโต ผมคล้ายสาหร่ายสีเข้ม สวมชุดสำหรับทำงาน (workman’s clothing) และมักถูกเล่าขานว่าอาศัยอยู่ใต้ทะเลญี่ปุ่นทางฝั่งฟุกุอิ
ว่ากันว่าในคืนหนึ่งของเทศกาล “โคโชะกัตสึ” (ช่วงต้นปีใหม่ตามปฏิทินจันทรคติ) อัปโปชชะจะคลานออกมาจากทะเล เดินบนถนนในเขตเมืองฟุกุอิ พร้อมเคาะฝาเหล็กกาต้มน้ำและตะโกนเสียงดังว่า “อัปโปชชะ! อัปโปชชะ!” พวกมันไปเตือนเด็กซนตามบ้านเรือน พร้อมถามว่า “ที่นี่มีเด็กดื้อบ้างไหม ข้าจะพากลับทะเลไปด้วย” และเมื่อผู้ปกครองหวาดกลัวก็จะสังเวยโมจิให้ แล้วมันก็จะจากไป
ที่มาของประเพณีนี้มีเรื่องเล่าว่า เมื่อสมัยก่อนมีชาวเรือจากต่างชาติประสบเหตุเรือล่มและมาถึงชายฝั่งฟุกุอิ จากนั้นเขาเดินขออาหารไปตามบ้านเรือน จนกลายเป็นเรื่องเล่าของปีศาจที่ขอโมจิ แต่เสียงคำพูดเพี้ยนกลายเป็น “อัปโปชชะ” ซึ่งเป็นที่มาของชื่อปีศาจตนนี้ ยังมีงานวิจัยชี้ว่าอัปโปชชะอาจไม่ใช่ปีศาจ แต่เป็นการเปรียบเปรยถึงความกลัวต่อภัยพิบัติทางทะเลและเหตุการณ์ล่มเรือของชุมชนชาวประมงเมื่อถึงฤดูน้ำขึ้น
ในเชิงสัญลักษณ์ อัปโปชชะจัดอยู่ในกลุ่ม “มาเระบิโตะ” (marebito) ซึ่งคือวิญญาณหรือเทพเจ้าแปลกหน้า ผู้มาเยือนขาจรในช่วงเวลาที่กำหนด ถูกต้อนรับด้วยของสังเวย แต่ขณะเดียวกันก็มีบทบาทเตือนภัยหรือเป็นตัวแทนของสิ่งที่ไม่รู้จัก บทบาทของภูติประเภทนี้ในวัฒนธรรมพื้นบ้านญี่ปุ่นจึงมิใช่แค่ “ปีศาจ” เท่านั้น แต่รวมทั้งแนวคิดเรื่องการต้อนรับแขกผู้มาเยือนจากต่างถิ่น การเซ่นสังเวยและการสืบสานประเพณีในชุมชน
อัปโปชชะจึงเป็นปีศาจเฉพาะท้องถิ่นที่สะท้อนถึงวิถีชีวิตชายฝั่งทะเลของญี่ปุ่น ทั้งความกลัวต่อภัยทางทะเล ภูมิปัญญาชาวประมง ความผูกพันในชุมชน และประเพณีที่ใช้ “โมจิ” เป็นสื่อกลางของการสังสรรค์และเตือนสติ จนกลายเป็นประเพณีที่ชาวฟุกุอิจะจัดงานขึ้นทุกปีเพื่อแสดงถึงความเชื่อและวิถีชีวิตของพวกเขาที่สืบทอดกันมารุ่นต่อรุ่นได้อย่างมีชีวิตชีวา
เรื่องที่เกี่ยวข้อง >>
– สยองผีญี่ปุ่น : ปีศาจแห่งราโชมอน
– สยองผีญี่ปุ่น : ภิกษุปลา
– สยองผีญี่ปุ่น : ปีศาจแห่งความเร่งรีบ
– สยองผีญี่ปุ่น : ลูกไฟหัวมนุษย์
– สยองผีญี่ปุ่น : วิญญาณต้นพลับ
ที่มา: yokai.com
#สยองผีญี่ปุ่น : ปีศาจผู้โปรดปรานโมจิ (Appossha Yokai) #ผีญี่ปุ่น #โยไก #ปีศาจญี่ปุ่น #เรื่องเล่าผีญี่ปุ่น
